به وبلاگ فیزیوتراپی خوش آمدید فیزیوتراپی (Physiotherapy) - آسیب منیسک زانو و درمان
فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار،مفاصل،استخوان،درد،فیزیوتراپی،عضلات،اعصاب،سکته مغزی،کمردرد،درد زانو،شانه

صفحه منیسک خارجی که در سایت ویکی پدیا ایجاد کردم:

منیسک خارجی به انگلیسی(Lateral meniscus) همانند منیسک داخلی در زانو،یک ساختمان لیفی غضروفی(Fibroocartilage) است که در طرف خارج مفصل زانو،بالای لقمه یا کوندیل درشت نی قرار می گیرد و باعث تطابق سطح مفصلی طبق درشت نی(Tibial plateau) با سطح مفصلی استخوان ران در طرف خارج زانو می گردد.برخلاف منیسک داخلی که به شکل C انگلیسی است،منیسک خارجی به شکل O انگلیسی بوده و نسبت به منیسک داخلی تحرک بیشتری دارد.اتصالات کمتر منیسک خارجی به عناصر مفصل زانو،باعث تحرک بیشتر و درنتیجه آسیب کمتر آن نسبت به منیسک داخلی می گردد.

تصویر مفصل زانو:

منیسک خارجی نسبت به منیسک داخلی،اهمیت بیشتری از نظر انتقال نیرو به عناصر اطراف مفصل دارد.انتقال نیروها از طرف منیسک ها به خصوص منیسک خارجی،یک عامل مهم جهت کنترل فشارهای اعمال شده از ناحیه استخوان ران به مفصل بوده و درنتیجه باعث حفظ و نگهداری غضروف های زانو می گردد.منیسک داخلی برخلاف منیسک خارجی،بیشتر در ثبات و پایداری مفصل نقش دارد.برداشتن منیسک خارجی منجربه اعمال نیروهای شدید به غضروف های مفصلی می گردد.تخریب غضروف های مفصل،عامل آرتروز زود هنگام در مفصل زانو است.

آناتومی منیسک خارجی

منیسک خارجی برخلاف منیسک داخلی،به کپسول مفصلی اتصال ندارد و اتصالات آن به گونه ای است که درنهایت از تحرک بیشتری نسبت به منیسک داخلی برخوردار بوده و به همین دلیل به هنگام اعمال فشارهای غیرطبیعی به مفصل،کمتر دچار ضایعه می گردد.

اتصالات منیسک خارجی

اتصالات منیسک خارجی در مفصل زانو عبارتنداز:

*اتصال به استخوان کشکک از طریق دو رباط بنام های رباط کشککی درشت نی(لیگامان پاتلوتیبیال) و رباط کشککی منیسک(لیگامان پاتلومنیسکال)

*اتصال به لقمه(کوندیل)های استخوان درشت نی از طریق رباط شعاعی(لیگامان کروناری)

*اتصال به رباط متقاطع جلویی(ACL)

*اتصال شاخ جلویی منیسک های داخلی و خارجی به یکدیگر به واسطه رباط عرضی

*اتصال به عضله پوپلیتئوس(Popliteus)

*اتصال به رباط متقاطع پشتی(PCL)

*اتصال به دو رباط دیگر بنام های منیسک فمورال جلویی و رباط منیسک فمورال پشتی

نقش و عملکرد منیسک های زانو

مهمترین وظایف منیسک ها در مفصل زانو عبارتنداز:

*باعث افزایش ثبات(Stability) و پایداری مفصل می گردند.

*منیسک ها جذب کننده نیروها(Shock absorber) بوده و درنتیجه از فشارهای اضافی به مفصل و عناصر اطراف آن می کاهند.

*تغذیه غضروف های استخوان ران و درشت نی در ناحیه مفصل.منیسک ها همانند یک اسفنج آغشته به مایع،عامل انتقال مایع سینوویال بر روی غضروف ها هستند.

*افزایش تطابق در سطوح مفصلی ازطریق عمیق تر کردن سطوح فوقانی درشت نی در دو ناحیه مفصلی داخلی و خارجی.

*باعث کاهش میزان اصطکاک در سطوح مفصلی انتهای فوقانی درشت نی با انتهای تحتانی ران(مفصل تیبیوفمورال) می گردند.

آسیب منیسک خارجی

در بسیاری از منابع،بر این مسئله اتفاق نظر وجود دارد که به طورکلی،پارگی منیسک خارجی کمتر از پارگی منیسک داخلی رخ می دهد.دو عامل مهمی که در ارتباط با تحرک بیشتر منیسک خارجی و درنتیجه آسیب کمتر آن مطرح می کنند عبارتنداز:

1- اتصالات کمتر منیسک خارجی نسبت به منیسک داخلی

2-بالاتر بودن لقمه(کوندیل)خارجی استخوان ران نسبت به لقمه داخلی آن

اگرچه در گذشته،میزان پارگی منیسک داخلی نیز خیلی بیشتر از منیسک خارجی مطرح گردیده است و هنوز هم ممکن است چنین باوری نیز وجود داشته باشد،اما امروزه با گسترش آرتروسکوپی جهت تشخیص و درمان مشکلات زانو،باور گذشته تغییر کرده است.پس از رواج آرتروسکوپی و مطالعه بیشتر روی آمارها دیده می شود که آمار پارگی منیسک خارجی نزدیک به پارگی منیسک داخلی است و این کمی علایم بیمار است که وی را وادار به جراحی نمی کند#.درحقیقت پس از آسیب منیسک خارجی،بیمار علایم کمتری از نظر شدت درد و میزان قفل شدگی زانو گزارش می دهد.

انواع پارگی منیسک ها

پارگی منیسک ها می تواند به صورت ذیل رخ دهد:

*پارگی طولی

*پارگی افقی یا عرضی

*پارگی مایل

*پارگی شعاعی

*ترکیبی از پارگی های فوق

علایم آسیب

مهمترین علایم ضایعه منیسک ها شامل:

*درد

*تورم

*حساسیت به لمس(بیشتر در امتداد خط مفصلی)

*ممکن است قفل شدن مفصل زانو اتفاق افتد.

*احتمال خالی کردن مفصل زانو وجود دارد.

*ضعف و آتروفی عضله چهارسر ران پس از چند هفته از زمان ضایعه

روش های تشخیص

مهمترین روش های تشخیص ضایعه منیسک عبارتنداز:

*تست های کلینیکی

*ام آر آی

*آرتروگرافی

*اسکن استخوان

*آرتروسکوپی

درمان ضایعه منیسک خارجی

در ارتباط با درمان منیسک خارجی ببینید:منیسک داخلی(بخش درمان)

جستارهای وابسته-زانو
-منیسک داخلی
-درد زانو
-آرتروز زانو
منابع
-#حیدریان،کیکاوس. آسیب های زانو در ورزشکاران.انتشارات دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران. چاپ اول. شابک:8-45-6473-964
-ناصری، نسرین. فیزیوتراپی در ضایعات ارتوپدیک. چاپ اول، صبح سعادت،شابک: 4-7-93408-964
-یاسین مرضیه.احمدی امیر.فیزیوتراپی در ضایعات شایع عضلانی اسکلتی.جلد اول.چاپ کوثر.نشر ادیبان.بهار 88.شابک:5-70-7051-964-978
-اعلمی هرندی، بهادر. اصول ارتوپدی و شکسته بندی. چاپ ششم، فروغ اندیشه،
-نوربخش،سید تقی.شایسته آذر،مسعود.ترجمه:معاینه فیزیکی ستون فقرات و اندام‌ها.چاپ اول.انتشارات جهاد دانشگاهی
-فراهانی،محمد،ترجمه تکنیکهای توانبخشی در طب ورزش،انتشارات سرواد،چاپ اول،شابک:0-01-7273-964

Darlene Hertling and Randolph M.Kessler.Management of Common Musculoskeletal Disorders.Third Edition.ISBN 0-397-55150-9

Williams & Warwick. Gray's Anatomy.THIRTY-SEVENTH EDITIOn-

مطالب مرتبط:


مطالب وبلاگ فیزیوتراپی شامل:

مقالات فیزیوتراپی 

مقالات استخوان شناسی

مقالات آناتومی اندام فوقانی

مقالات آناتومی اندام تحتانی

مقالات آناتومی ستون فقرات

مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)

مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن

مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 

مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)

مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)

مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)


طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

مقالات ستون فقرات

مقالات شانه

مقالات آرنج

مقالات مچ و انگشتان دست

مقالات لگن، مفصل هیپ و ناحیه ران

مقالات زانو

مقالات مچ پا و پا 

مقالات سیستم عصبی (cns & pns)



برچسب‌ها: درد زانو, ضایعه منیسک خارجی, منیسک ها, آسیب منیسک خارجی, ضایعه منیسک های زانو
نوشته شده توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار در ساعت 20:15 | لینک  | 

صفحه منیسک داخلی که در سایت ویکی پدیا ایجاد کردم:

منیسک داخلی به انگلیسی (Medial meniscus) یک ساختمان لیفی غضروفی(فیبروکارتیلاژ)محکمی است که در سمت داخل زانو،بالای لقمه(کوندیل)استخوان درشت نی قرار داشته و باعث تطابق سطح مفصلی طبق تیبیا(پلاتوی تیبیا(Tibial plateau))با سطح مفصلی استخوان ران(Femur) در سمت داخل زانو می گردد.علاوه بر منیسک داخلی،یک منیسک در خارج زانو به نام منیسک خارجی نیز وجود داشته که عامل تطابق سطح مفصلی در سمت خارج زانو است.منیسک داخلی به شکل C انگلیسی است که با عمیق تر کردن سطح مفصلی درشت نی(Tibia) در سمت داخل زانو،باعث تطابق بیشتر این قسمت از درشت نی با لقمه داخلی(Medial condyle) استخوان ران می گردد.

تصویر منیسک های داخلی و خارجی:

بخش محیطی منیسک ها حاوی عروق خونی بوده که از طریق کپسول مفصلی و سینوویوم صورت می گیرد.این نواحی به هنگام آسیب قدرت ترمیم دارند.پارگی های بخش محیطی،همارتروز(تجمع خون در مفصل)را به همراه دارد.تغذیه خونی بخش مرکزی منیسک بوسیله غشای سینوویال و انتقال مواد از قسمت محیطی به بخش مرکزی صورت می گیرد.منیسک داخلی بیشتر در پایداری و ثبات مفصل زانو نقش دارد و این در حالی است که اهمیت اصلی منیسک خارجی را در انتقال نیرو می دانند.درصورت پارگی رباط متقاطع جلویی(ACL) و عدم درمان آن به هر دلیلی،برداشتن منیسک داخلی آسیب دیده،به میزان زیادی بی ثباتی مفصل زانو را تشدید می کند.

آناتومی منیسک داخلی

منیسک ها در مقطع،مثلثی شکل بوده و در حاشیه ها ضخیم تر هستند.منیسک داخلی،اتصالات محکمتری نسبت به منیسک خارجی داشته،بنابراین از تحرک کمتری برخوردار است.این منیسک به علت تحرک کمتر در ناحیه مفصلی،مستعد آسیب بیشتری در مقایسه با منیسک خارجی است.

اتصالات منیسک داخلی

مهمترین اتصالات منیسک داخلی شامل موارد ذیل است:

*اتصال به رباط متقاطع جلویی(ACL)

*اتصال به رباط طرفی داخلی(MCL)

*اتصال شاخ جلویی(قدامی) دو منیسک به یکدیگر توسط رباط عرضی زانو

*اتصال به لقمه درشت نی از طریق رباط شعاعی(لیگامان کروناری)

*اتصال به استخوان کشکک از طریق دو رباط به نام های رباط کشککی درشت نی(لیگامان پاتلوتیبیال) و رباط کشککی منیسک(لیگامان پاتلومنیسکال)

*اتصال به عضله نیم غشائی(سمی ممبرانوسوسSemimembranosus)

*منیسک داخلی در تمامی طولش در حاشیه ها به جزء شاخ های جلویی و پشتی،به کپسول مفصلی چسبندگی دارد*.این اتصال توسط دو رباط شعاعی(کروناری) و رباط کپسولی منیسک رانی(Meniscofemoral capsular ligament) صورت می گیرد.

نقش و عملکرد منیسک های زانو

مهمترین وظایف منیسک ها در مفصل زانو عبارتنداز:

*باعث افزایش ثبات(Stability) و پایداری مفصل می گردند.

*منیسک ها جذب کننده نیروها(Shock absorber) بوده و درنتیجه از فشارهای اضافی به مفصل و عناصر اطراف آن می کاهند.

*تغذیه غضروف های استخوان ران و درشت نی در ناحیه مفصل.منیسک ها همانند یک اسفنج آغشته به مایع،عامل انتقال مایع سینوویال بر روی غضروف ها هستند.

*افزایش تطابق در سطوح مفصلی ازطریق عمیق تر کردن سطوح فوقانی درشت نی در دو ناحیه مفصلی داخلی و خارجی.

*باعث کاهش میزان اصطکاک در سطوح مفصلی انتهای فوقانی درشت نی با انتهای تحتانی ران(مفصل تیبیوفمورال) می گردند.

*منیسک ها از گیرکردن سینوویوم میان لقمه(Condyle) های درشت نی و ران جلوگیری می کنند.

آسیب منیسک داخلی

به هنگام حرکات زانو،منیسک ها نیز به واسطه اتصالات بسیاری که به بخش های دیگر دارند،به جلو و عقب حرکت می کنند و این نیروها که همراه با فشارهای عمودی است،درحقیقت باعث پیچ و تاب خوردن منیسک ها می گردند.اگر نیروهای اعمال شده به گونه ای باشد که منیسک ها نتوانند حرکت مناسبی را انجام دهند،میان لقمه های استخوان ران و درشت نی گیرافتاده و دچار آسیب می شوند.اگر خم و راست نمودن زانو همراه با چرخش توام شود،مثلا زانوی ورزشکاری که در حالت چرخش است به یکباره صاف شود،پارگی منیسک ایجاد می گردد*.بسیاری از ضایعات منیسک داخلی ناشی از چرخش داخلی ناگهانی و نیرومند ران،همراه با خمیدگی نسبی زانو و قرارگیری محکم پا روی زمین است*.گاهی پارگی منیسک داخلی،پارگی رباط های دیگر زانو را نیز به دنبال دارد.خم بودن زانو در حالت ایستاده و چرخش خارجی که با نیروی والگوس(در حالت دور بودن ساق پا)توام می گردد،ممکن است علاوه بر پارگی منیسک داخلی،پارگی رباط های طرفی داخلی(MCL) و متقاطع جلویی(ACL) را ایجاد کند.

انواع پارگی منیسک ها

پارگی منیسک ها می تواند به صورت ذیل رخ دهد:

*پارگی طولی که شیوع بیشتری دارد.

*پارگی عرضی(افقی)

*پارگی مایل

*پارگی شعاعی(Radial)

*پارگی های ترکیبی

انواع پارگی منیسک ها در شکل زیر:

 

علایم آسیب

علایم ضایعه منیسک ممکن است در ارتباط با موارد زیر باشد:

*وجود درد که بسیاری از بیماران از آن شاکی هستند.

*تورم که بیشتر در موارد حاد دیده می شود.معمولا ضایعات حاد،تورم بیشتری نیز ایجاد می کنند.

*حساسیت به لمس که بیشتر در امتداد خط مفصلی است.

*احتمال قفل شدن مفصل زانو

*احتمال خالی کردن مفصل

*درصورت عدم درمان مناسب و یا زمانی که آسیب طولانی می شود،ضعف و آتروفی عضله چهارسر ران ایجاد می گردد.

روش های تشخیص

*تست های کلینیکی

*آرتروگرافی

*اسکن استخوان(Bone scan)

*ام آر آی(MRI)

*آرتروسکوپی

آرتروگرافی،ام آر آی و آرتروسکوپی از دقت بالایی جهت تشخیص آسیب منیسک ها برخوردار هستند.

درمان ضایعه منیسک داخلی

درمان ضایعات منیسک،با توجه به شدت علایم و میزان آسیب،بدون جراحی و یا جراحی است.

درمان بدون جراحی

اگر علایم بیمار خفیف باشد و فرد دچار قفل شدگی و یا تورم مکرر نگردد،معمولا نیازی به جراحی نیست.در این موارد،کنترل فعالیت های روزمره،پرهیزاز حرکات جهشی و به خصوص چرخشی در جهت بهبودی بیمار موثر است.در روش غیرجراحی،فیزیوتراپی با هدف کاهش درد،کاهش تورم و تقویت عضلات به صورت تدریجی کمک کننده است.

درمان با جراحی

زمانیکه علایم بیمار شدید باشد،به نحوی که فعالیت های روزمره اش دچار اختلال گردد،به جراحی نیاز است.درد و تورم شدید،قفل شدگی مکرر که عموما ضعف و آتروفی عضله چهارسر ران را به دنبال دارد،لزوم دخالت جراحی را مطرح می کند.

در طی جراحی هرچه بیشتر باید منیسک را حفظ نمود،زیرا برداشتن منیسک به طور کامل،معمولا طی 5 سال باعث آرتروز پیشرفته در زانو می شود و حتی باید گفت که 6 ماه پس از برداشتن منیسک،اولین علایم آرتروز در رادیوگرافی دیده می شود.جراحی ممکن است به صورت باز و یا ازطریق آرتروسکوپ انجام گردد.در هر دو روش جراحی منیسک(جراحی باز و یا جراحی آرتروسکوپی)دو شیوه معمول عبارتنداز:

*خارج کردن نسبی منیسک(منیسکوتومی پارشیال)

*ترمیم منیسک(Meniscal repair)

انجام فیزیوتراپی قبل و پس از عمل جراحی،به خصوص در ورزشکاران حرفه ای باعث بازگشت سریع تر و همچنین افزایش کیفیت عملکرد بیماران می گردد.

منابع
-*حیدریان،کیکاوس. آسیب های زانو در ورزشکاران.انتشارات دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران. چاپ اول. شابک:8-45-6473-964
-ناصری، نسرین. فیزیوتراپی در ضایعات ارتوپدیک. چاپ اول، صبح سعادت،شابک: ۴-۷-۹۳۴۰۸-۹۶۴ 
-اعلمی هرندی، بهادر. اصول ارتوپدی و شکسته بندی. چاپ ششم، فروغ اندیشه،
-*فراهانی،محمد،ترجمه تکنیکهای توانبخشی در طب ورزش،انتشارات سرواد،چاپ اول،شابک: 0-01-7273-964
-یاسین،مرضیه.احمدی،امیر.فیزیوتراپی در ضایعات شایع عضلانی اسکلتی.جلد اول.چاپ کوثر.نشر ادیبان.بهار 88.شابک:5-70-7051-964-978
-نوربخش،سید تقی.شایسته آذر،مسعود.ترجمه:معاینه فیزیکی ستون فقرات و اندام‌ها.چاپ اول.انتشارات جهاد دانشگاهی

Darlene Hertling and Randolph M.Kessler.Management of Common Musculoskeletal Disorders.Third Edition.ISBN 0-397-55150-9

Williams & Warwick. Gray's Anatomy.THIRTY-SEVENTH EDITION.ISBN:0 443 04177 6


مطالب مرتبط:

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات فیزیوتراپی 

مقالات استخوان شناسی

مقالات آناتومی اندام فوقانی

مقالات آناتومی اندام تحتانی

مقالات آناتومی ستون فقرات

مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)

مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن

مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 

مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)

مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)

مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)


طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

مقالات ستون فقرات

مقالات شانه

مقالات آرنج

مقالات مچ و انگشتان دست

مقالات لگن، مفصل هیپ و ناحیه ران

مقالات زانو

مقالات مچ پا و پا 

مقالات سیستم عصبی (cns & pns)



برچسب‌ها: درد زانو, ضایعه منیسک داخلی, منیسک ها, آسیب منیسک داخلی, ضایعه منیسک های زانو
نوشته شده توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار در ساعت 12:50 | لینک  | 

 صدمه و آسیب زانو در محل منیسک ها شایعترین صدمه دیدگی زانو محسوب می گردد و میزان شیوع آن 10000/61 نفر می باشد. مردان نسبت به زنان 5/2 برابر بیشتر دچار آن می شوند. سن شایع در مردان 40-31 سال و در زنان 20-11 سال می باشد. سالانه در دنیا 250000 عمل جراحی منیسک صورت می گیرد.

آناتومی کاربردی:
منیسکها ساختارهایی غضروفی- فیبری هستند که در مفصل زانو در حد فاصل ران و درشت نی ( تیبیا ) قرار دارند. سطح فوقانی آنها مقعر بوده و در آنها کوندیل استخوان ران قرار می گیرد. سطح تحتانی آنها صاف بوده و به استخوان تیبیا اتصال مییابند. قسمت محیطی منیسک ها محدب بوده و به کپسول مفصلی زانو اتصال دارد. لذا منیسک ها در برش عرضی سه گوشند که قاعده آنها به سمت محیط و رأس آنها به سمت مرکز است.منیسک داخلی C شکل بوده و دو شاخ قدامی و خلفی دارد. قطر قدامی- خلفی آن cm 5/3 است. شاخ خلفی درست در جلوی رباط صلیبی خلفی ( PCL ) به تیبیا اتصال دارد و شاخ قدامی mm 8-6 جلوی رباط صلیبی قدامی ( ACL ) به تیبیا اتصال دارد. شاخ خلفی پهن تر از قدامی است.منیسک خارجی O شکل است و نسبت به منیسک داخلی سطح بیشتری از بخش فوقانی تیبیا می پوشاند و از اطراف به کپسول مفصلی زانو اتصال دارد. قطر این منیسک از نوع داخلی کمتر است. علی رغم اتصالات منیسک ها هر دو مقداری تحرک دارند نوع داخلی mm 5 و نوع خارجی mm10 حرکت دارند . شاخ قدامی منیسک داخلی حرکت بیشتری از شاخ خلفی دارد و لذا بیشترین صدمات به شاخ خلفی منیسک داخلی که کمترین حرکت را دارد وارد می آید. بجز قسمت محیطی منیسک ها سایر بخشهای آنها بدون رگ بوده و از راه انتشار از مایع مفصلی تغذیه می شوند.30%-10 حاشیه خارجی منیسک خارجی و% 25-10حاشیه منیسک داخلی عروق دارند.اعصاب منیسک ها بدنبال عروق حرکت می کنند و بیشترین عصب گیری در شاخ قدامی و خلفی وجود دارد.



مهمترین وظایف منیسک ها عبارتنداز:  
1- حس عمقی مفصل
2- استحکام مفصل زانو با افزایش سطح تماس ران و درشت نی
3- انتقال و پخش متناسب نیروهای وارده به زانو
4- تحمل نیرو: 50% نیروها در هنگام ایستادن و 95% در هنگام خم شدن زانو به آنها وارد می شود.
5- نرم کنندگی حرکات ( لوبریکاسیون )
انواع جراحات منیسک شامل:
1- جراحات طولی
2- جراحات شعاعی
3- جراحاتی افقی
4- جراحات مایل
5- جراحات کمپلکس
شرح حال:
بسیاری از صدمات منیسک را با شرح حال دقیق می توان تشخیص داد. نکات مهم در شرح حال عبارتند از :
1-مکانیسم صدمه دیدگی: معمولاً در اثر ضربه است. اما حرکات چرخشی ناگهانی در مفصل زانو و یا چمباتمه زدنهای مکرر هم می تواند سبب جراحت منیسک گردد . از نظر زمانی هم معمولاً فرد زمان دقیقی از بروز صدمه نمی دهد.
2-درد:درد متناوب و محدود به مفصل
3-تورم : امکان دارد نباشد یا جزء علائم و نشانه های تاخیری باشد، تورم فوری بیانگر صدمه به محیط منیسک که عروق دارد می باشد.
4-عوارض دیگر : بیمار بیان می کند که احساس کلیک دارد یا احساس سایش در مفصل یا خالی کردن مفصل دارد. گاهی هم می گوید مفصل زانو قفل می شود.
معاینه:
در معاینه دردزانو حتماً باید ناحیه کمر، لگن، مفصل ران و کشکک هم معاینه شوند تا دردهای ارجاعی رد شوند. وجود دردموقع هنگام معاینه علامت بسیار مهمی است که در 77% بیماران دیده میشود. جمع شدن مایع در مفصل ( افیوژن ) در نیمی از بیماران دچار صدمه منیسک دیده میشود. دامنه حرکات مفصلی ROM )) معمولاً کاهش یافته است اما قفل شدن زانو می تواند نشانه منیسک جابجا شده باشد.در پایان تستهای ارتوپدی اختصاصی مثل مک موری و Steinmann و Apely انجام می گیرد.
تصویربرداری:
plain radiograph : برای رد شکستگی تغییرات تخریبی مفصل انجام می شود و در 4 جهت گرفته می شود :
1- عکس قدامی خلفی در حالت ایستاده از زانو
2- عکس خلفی قدامی در حالت خم شدگی 45 درجه زانو
3- عکس از lateral view
4-patellar view Merchant

Artherography : در قدیم روش استاندارد بود اما الان MRI جای آنرا گرفته است.

MRI امروزه روش استاندارد برای تشخیص ضایعات منیسک است و 92% دقت دارد. ضایعات منیسک به 3 گروه در عکس MRI تقسیم میشوند.گروه I : ناحیه کوچکی از منیسک دارای افزایش سیگنال است.گروه II : ناحیه خطی دارای افزایش سیگنال که به سطح مفصلی گسترش ندارد.گروه ‌III : افزایش غیر عادی سیگنال که به سطح مفصلی یا لبه خارجی منیسک میرسد.

درمان منیسک:
فاز حاد:اغلب ضایعات منیسکها نیاز به جراحی دارند با این حال در تمام انواع صدمات منیسک در وهله اول درمان محافظتی را انجام می دهیم که شامل استراحت همراه با کاهش فعالیت، سرما درمانی با یخ و استفاده از داروهای ضد التهابی غیر استروییدی است..در این فاز انجام یک برنامه فیزیو تراپی با در نظر گرفتن سطح فعالیت فرد, سن , نوع و شدت و نیز مدت علایم سبب کاهش مایع جمع شده در مفصل، جلوگیری از تحلیل عضلانی، از بین رفتن ناراحتی و افزایش دامنه حرکات و حفظ حس عمقی مفصل می گردد. پارگی هایی که کمتر از 1 سانتی متر هستند و در ناحیه عروقی حاشیه منیسک قرار دارند یا از نوع پارگی طولی هستند می توانند بدون جراحی و با انجام درمان محافظتی بهبودی یابند.چنانچه علایم پایدار بماند و با انجام درمانهای غیر جراحی رفع نگردد و یا فرد بخاطر نوع شغل یا ورزش نیاز به رفع سریع علایم دارد و در افرادی که دچار علایم شدید و خاص مثل قفل شدن زانو هستند درمان جراحی را در اسرع وقت انجام می دهیم. در جراحی منیسک اگر ضایعه قابل ترمیم باشد مثلا یک پارگی بزرگتر از 1 سانتی متر در ناحیه عروقی حاشیه منیسک داشته باشیم آنرا حین عمل ترمیم می کنیم. اما از آنجا که اغلب صدمات منیسکها که عمدتا در ناحیه غیر عروقی آن قرار دارند قابل ترمیم نیستند لذا قسمت معیوب منیسک را برداشته و سایر نقاط سالم آن را حفظ می کنند. در حین جراحی زانو اگر صدمه همراه در رباط های زانو وجود داشته باشد - رباط صلیبی قدامی شایعترین رباط زانو است که دچار صدمه همراه با جراحت منیسک می شود - ضایعه رباطی را هم ترمیم می کنیم.در مواردی که از روش آرتروپلاستی بجای جراحی باز استفاده می شود زمان بستری کوتاهتر و بدست آوردن بهبودی سریع تر است.
فاز بهبودی:

اهداف فیزیکال تراپی در این بخش همان اهداف فاز حاد می باشد.در افرادی که برای آنها جراحی از نوع برداشتن بخشی از منیسک انجام شده معمولا می توانند در روز بعد از عمل حرکات با تماس کم یا غیر تماسی مثل رکاب زنی روی دوچرخه درجا یا بالا آوردن زانوی کاملا باز را انجام دهند.شواهد نشان می دهند در این دسته از بیماران توان عضله چهار سر رانی در سمت مبتلا تا 12 هفته بعد از جراحی نسبت به سمت دیگر کمتر است لذا باید بر تقویت آن اهتمام بیشتری انجام گیرد.در افرادی که ترمیم اولیه منیسک انجام شده توجه به دو امر اهمیت زیادی دارد اول اینکه تشویق شوند هر چه سریعتر بتوانند زانو را بطور کامل باز کنند که نباید این باز کردن در برابر مقاومت باشد و دوم اینکه نباید قبل از 4-6 هفته بعد از جراحی روی پای صدمه دیده اعمال وزن کنند(استفاده از چوب زیر بغل)

بازگشت به مسابقه:
زمان بازگشت به تمرین و مسابقه بر حسب نوع صدمه دیدگی و نوع درمان انجام شده و پروتکل بازتوانی صورت گرفته برای ورزشکار متغیر است. اما بطور کلی 8-6 هفته بعد از ترمیم منیسک می تواند به سر تمرین بازگردد.
پیشگیری:
پیشگیری از صدمه دیدگی مجدد با حفظ قدرت و انعطاف پذیری عضلات دو سر مفصل زانو امکان پذیر است.

منبع متن:سایت جامع رادیولوژی ایران

نوشته شده توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار در ساعت 1:13 | لینک  |